Probiotyki - niezbędna ochrona przed chorobami przewlekłymi

Powszechnie uznaje się, że znajdujące się w jogurtach probiotyki - korzystne kultury bakterii, wspomagają trawienie. Naukowcy odkryli jednak, że prawidłowa równowaga flory jelitowej zapewnia szerokie spektrum wcześniej nieznanych korzyści zdrowotnych.¹

Przyjmowanie antybiotyków czy stosowanie niezdrowej diety sprawia, że delikatna równowaga pomiędzy złymi a pożytecznymi bakteriami jelitowymi zostaje zakłócona.² Zaburzenie to może siać spustoszenie w całym organizmie.³

Naukowcy odkryli, że brak tego swoistego balansu ma duży udział w rozwoju przewlekłych schorzeń, takich jak choroby autoimmunologiczne, zespół metaboliczny, cukrzyca, otyłość, zespół przewlekłego zmęczenia czy niealkoholowe stłuszczenie wątroby (NAFLD).⁴

Dotychczas wiedzieliśmy, że suplementacja dobrych bakterii zapewnia ochronę zasadniczo przed chorobami jelitowymi, takimi jak nieswoiste zapalenie jelit (IBD), zespół jelita drażliwego (IBS) i nowotwór jelita grubego. Obecnie naukowcy uważają, że wspomaga również zapobieganie wielu chorobom związanym z procesem starzenia się.⁵

Na szczęście, dowody wskazują, że suplementacja odpowiedniej kombinacji bakterii probiotycznych, takich jak Lactobacillus i Bifidobacterium wspomaga neutralizowanie wielu czynników prowadzących do powstania chronicznych schorzeń. ⁶ Probiotyki mogą przywrócić naturalną funkcję ochronną jelit, zapobiegającą powstawaniu wielu chorób, nie tylko układu pokarmowego ale i związanych z procesem  starzenia się.⁷

Korzyści zdrowotne zrównoważonej flory bakteryjnej jelit

Od dawna wiadomo, że pewne rodzaje korzystnych bakterii jelitowych:

• pomagają rozłożyć resztki pokarmowe (takie jak błonnik niestrawny) i syntetyzować witaminy;
• ograniczają kolonizację patogenów w jelicie, chroniąc organizm przed infekcjami;
• odgrywają kluczową rolę w układzie immunologicznym, którego komórki - jak się szacuje - w 70-80% znajdują się w jelitach.⁸

Co ciekawe, nowe dowody wskazują, że pożyteczne bakterie odgrywają korzystną rolę również i poza układem pokarmowym, zapewniając ochronę o szerokim spektrum w całym organizmie.⁹

Dla przykładu, dwa najlepiej zbadane i sprawdzone gatunki bakterii - Lactobacillus i Bifidobacterium, chronią również przed chorobami pochodzenia innego niż jelitowe.¹⁰

Wyniki badań naukowych odkryły związek pomiędzy różnymi szczepami Lactobacillus (Lactobacillus acidophilus, Lactobacillus paracasei i Lactobacillus rhamnosus) oraz wzrostem cholesterolu HDL, zrównoważoną odpowiedzią immunologiczną i zmniejszeniem markerów zapalnych.¹¹

Wykryto również powiązanie pomiędzy szczepami Bifidobacterium (Bifidobacterium lactis, Bifidobacterium bifidum i Bifidobacterium longum) a poprawą kontroli cukru we krwi, zmniejszeniem stanów zapalnych wątroby i redukcją uszkodzeń DNA, które mogą powodować rozwój komórek nowotworowych.¹²

Jak zaburzenie równowagi flory bakteryjnej jelit wpływa na cały organizm?

Dlaczego brak równowagi flory bakteryjnej wpływa na cały organizm?

Odpowiedź wiąże się z faktem, że przewód pokarmowy jest jednym z najbardziej nasyconych układów w cząsteczki sygnałowe i wykrywające substancje chemiczne, które wpływają na komórki w całym organizmie.¹³

Bakterie jelitowe wytwarzają białka, które mają silny wpływ na te detektory  - oddziaływanie to może być pozytywne bądź negatywne.¹⁴ Z czasem, brak równowagi stosunku dobrych bakterii do złych aktywuje wiele z tych detektorów w sposób niepożądany, który może wywołać rozwój różnych chorób - nie tylko tych związanych z jelitami.¹⁵

Na szczęście stosowanie probiotykow przywraca zdrową równowagę, odwracając  zaburzenia mechanizmów sygnałowych związanych z jelitami. To z kolei powoduje zahamowanie negatywnego wpływu, który wywołuje rozwój chorób przewlekłych. ¹⁶

Rola probiotyków w leczeniu nowotworów

Jako przykład weźmy pod uwagę jedną ze śmiertelnych chorób - nowotwór. Naukowcy wykazali, że organizmy probiotyczne włączają ochronne mechanizmy sygnalizacyjne, które:

Probiotyki a ochrona przed licznymi chorobami

Modele eksperymentalne oraz randomizowane, kontrolowane badania interwencyjne przeprowadzone na ludziach potwierdziły, że stosowanie suplementacji probiotyków by przywrócić równowagę bakteryjną jelit odbudowuje również naturalną ochronę przed wieloma różnymi problemami, takimi jak ²³:

Zdrowie jelit. Probiotyki stosuje się powszechnie celem poprawy zdrowia jelit dzięki zwiększeniu poziomu korzystnych bakterii.²⁴ Lactobacillus i Bifidobacteria, dwa najlepiej poznane gatunki, jak wykazano, wspomagają funkcjonowanie jelit oraz okazują się być pomocne w leczeniu zarówno biegunki jak i zaparć.²⁵ Suplementy probiotyczne poprawiają jakość życia i łagodzą objawy wśród pacjentów z funkcjonalnymi zaburzeniami jelit, takimi jak zespół jelita drażliwego (IBS) i wrzodziejące zapalenie jelita grubego.²⁶

Cukrzyca i zespół metaboliczny. Jak wykazano podczas badań klinicznych przeprowadzonych na ludziach oraz zwierzętach, probiotyki zawierające Lactobacillus i Bifidobacteria wpłynęły na poprawę insulinooporności i znaczne zmniejszenie stężenia cukru we krwi.²⁷ Podczas 6-tygodniowej próby, wśród pacjentów z cukrzycą typu II, badanie na czczo glukozy oraz hemoglobiny A1c (miara długoterminowej kontroli cukru we krwi) uległy znacznej poprawie dzięki spożywaniu jogurtów probiotycznych zawierających Lactobacillus acidophilus i Bifidobacterium lactis. Odnotowano również wzrost całkowitego poziomu antyoksydantów.²⁸

Otyłość. Jak już udowodniono, istnieje związek pomiędzy nadużywaniem antybiotyków a otyłością.²⁹  Badania przeprowadzone na zwierzętach oraz ludziach wykazały, że suplementacją probiotyków wspomaga redukcję wagi ciała i gromadzenia tłuszczu.³⁰ Podczas prób zaobserwowano, że suplementy podawane matkom w okresie prenatalnym (czyli co najmniej na miesiąc przed porodem i do 6 miesięcy po urodzeniu), wywołały redukcję przyrostu masy u kobiet oraz ich dzieci! ³¹

Choroby układu sercowo-naczyniowego. Jak wykazały wyniki badań przeprowadzonych na ludziach oraz zwierzętach, stosowanie probiotyków zmniejsza poziom cholesterolu całkowitego oraz LDL a zwiększa HDL.³² Ponadto, ostatnie próby sugerują, że suplementacja dobroczynnych bakterii może zmniejszyć wchłanianie cholesterolu oraz zredukować stany zapalne związane z magazynowaniem tłuszczu.³³  Zmiany te przyczyniają się do znacznego zmniejszenia powstawania zapalnych, miażdżycowych, obciążonych cholesterolem płytek obserwowanych w początkowym stadium miażdżycy.³⁴

Nowotwór. Przyjmowanie bakterii probiotycznych może zredukować ryzyko powstawania nowotworów, w szczególności okrężnicy.³⁵ Naukowcy wykazali, że suplementacja Lactobacillus acidophilus i Bifidobacterium longum, znacznie zmniejsza uszkodzenia DNA, które mogą powodować rozwój komórek  złośliwych - co potwierdza redukcja  związków przerywających nici DNA w ludzkim kale.³⁶ Uzupełnianie korzystnych bakterii za pomocą suplementacji zwiększa naturalne, antyoksydacyjne i detoksykacyjne enzymy, które zapobiegają aktywacji potencjalnych substancji nowotworotwórczych pochodzących z diety.³⁷

Ponadto, jak wykazano wśród pacjentów cierpiących na nowotwór jelita grubego oraz osób z przednowotworowymi polipami, suplementacja synbiotyków (bakterii probiotycznych w połączeniu z prebiotykami , substancjami, które je promują i odżywiają), spowodowała znaczną redukcję proliferacji nieprawidłowych komórek jelita grubego i zmniejszenie poziomu szkodliwych bakterii Clostridium.³⁸

Infekcje dróg oddechowych. Probiotyki mogą znacznie zahamować wiele rodzajów infekcji dróg oddechowych, takich jak powszechne przeziębienia czy grypa, zwłaszcza jeśli suplementację rozpocznie się przed sezonem zachorowań.³⁹ Według badań, 3-6 miesięczna suplementacja różnych szczepów bifidobakterii i Lactobacillus zmniejsza czas trwania objawów średnio od jednego do dwóch lub nawet kilku dni, podobnie jak w przypadku redukcji nasilenia objawów.⁴⁰ Podczas dwóch prób przeprowadzonych na dzieciach, które otrzymywały zarówno Lactobacillus i Bifidobacterium dwa razy dziennie przez okres od 3 do 6 miesięcy, stwierdzono znaczny spadek nieobecności w szkole i konieczności przyjmowania antybiotyków, podobnie jak w przypadku redukcji i czasu trwania objawów choroby.⁴¹

Co więcej, regularne stosowanie probiotyków, zmniejsza o 19% kolonizację potencjalnie patogennych bakterii w nosie, będących powszechnym powikłaniem przeziębienia, podczas gdy w grupie kontrolnej nie wykazano żadnych zmian.⁴² Efekt ten może uratować życie osobom starszym, jak i pacjentom cierpiącym na osłabiony układ odpornościowy z powodu przewlekłych chorób, jak np. cukrzyca, czy przebycia poważnej operacji, ponieważ są one w grupie zwiększonego ryzyka śmierci w wyniku infekcji bakteryjnej, szczególnie zapalenia płuc.⁴³

Niebezpieczeństwo związane z zaburzeniem równowagi flory jelitowej

Zarówno choroby jak i poważne infekcje są ściśle związane ze znacznie ograniczoną liczbą oraz złym funkcjonowaniem bakterii jelitowych. Jak zaobserwowano, w porównaniu z osobami zdrowymi, u pacjentów w stanie krytycznym, często wykazuje się 10000 razy mniej m.in. bakterii Bifidobacterium  i Lactobacillus. Ujawnia się u nich również 100 razy więcej patogenicznych (chorobotwórczych) bakterii, takich jak Staphylococcus.⁵⁷ Co więcej, wśród osób ze znacznie ograniczoną populacją i różnorodnością mikroflory w połączeniu z obecnością dużych ilości enterokoków, niewydolność narządów czy śmiertelność na oddziałach intensywnej opieki jest bardziej powszechna.⁵⁸

Zaburzenia równowagi flory jelitowej, jak stwierdzono, upośledza zdolność organizmu do utrzymania integralności śluzówki błon, warstw ochronnych, które zapobiegają wniknięciu patogenów do narządów i jamy ciała.⁵⁹

Jednakże, naukowcy wykazali, że zaburzenie równowagi flory jelitowej może zostać zatrzymane a nawet odwrócone dzięki stosowaniu suplementacji probiotyków.⁶⁰

Znaczenie różnych gatunków

Pomimo, że dobre bakterie można znaleźć w niewielkich ilościach w żywności, zmiana stosunku flory  jelitowej wymaga znacznych i konsekwentnych dawek  suplementów, dostarczających dużą ilość pożytecznych bakterii, aby umożliwić im przetrwanie. ⁶¹

Powszechnie stosuje się dwa typy bakterii probiotycznych - Lactobacillus i Bifidobacterium. Istnieje wiele specyficznych rodzajów w każdej z tych dwóch grup, a korzyści zdrowotne związane z jednym szczepem mogą być unikalne dla tego konkretnego gatunku.⁶² Oznacza to, że stosowanie wielu różnych rodzajów zapewnia większe szanse na odwrócenie negatywnych skutków dysbakteriozy - stanu, w których występuje zaburzenie równowagi pomiędzy dobrymi a szkodliwymi bakteriami.⁶³

Podsumowanie

Naukowcy pokazali, że przedłużająca się nierównowaga flory bakteryjnej jelita może spowodować o wiele więcej problemów, niż tylko zaburzenia jelitowe czy trawienne: może wywołać liczne choroby przewlekłe poza obszarem jest.

Związek między nierównowagą bakteryjną w jelicie, a wieloma dzisiejszymi powszechnie występującymi chorobami jest ewidentny. Mimo to dzisiejsza dieta, styl życia, procedury medyczne i inne czynniki zaburzają tę równowagę.

Na szczęście suplementowanie najważniejszych szczepów bakteryjnych zapobiega temu destrukcyjnemu wpływowi i odbudowuje naturalną florę bakteryjną organizmu. Pozwala to zapewnić jelitową ochronę dla nie-jelitowych chorób.

Materiał wykorzystany za zgodą Life Extension. Wszelkie prawa zastrzeżone.